BROKERTAX

Beleggen als koppel: wie geeft wat aan?

Het korte antwoord

Bij een gezamenlijke aangifte beslist het huwelijksvermogensrecht. Is de belegging gemeenschappelijk, dan geeft elk van beide partners de helft aan: uw helft in de linkerkolom (code 1444), die van uw partner in de rechterkolom (code 2444). Is ze eigen vermogen, dan geeft alleen die partner ze aan. Elke vrijstelling geldt per persoon: tweemaal 10.000 euro voor de meerwaardebelasting, tweemaal 833 euro voor dividenden uit rechtstreekse aandelen.

Wie geeft aan, per situatie
SituatieWie geeft aanVrijstelling meerwaarde
Gehuwd, gemeenschappelijk vermogenElk de helft (codes 1444 en 2444)10.000 euro per persoon, samen 20.000 euro op deze meerwaarden
Gehuwd, eigen vermogenAlleen de partner van wie het is10.000 euro van die partner
Wettelijk samenwonendAls echtgenoten; zonder contract is er geen gemeenschap, een rekening in onverdeeldheid geeft elk voor het eigen aandeel aan10.000 euro per persoon, op het eigen aandeel
Feitelijk samenwonendElk een eigen aangifte, elk de eigen tegoeden10.000 euro per persoon, in de eigen aangifte

Twee kolommen, één aangifte

Gehuwden en wettelijk samenwonenden dienen samen één aangifte in, met voor elke rubriek twee kolommen: links de eerste aangever, rechts de partner. Voor roerende inkomsten zijn dat de codes 1444-11 en 2444-78 in vak VII van het aangifteformulier. Hetzelfde bedrag hoort dus niet zomaar in één kolom: de verdeling volgt uit wie de inkomsten toebehoren.

Gemeenschappelijk of eigen: het vermogensrecht beslist

De fiscus heeft die verdeling voor de meerwaardebelasting uitdrukkelijk beantwoord in circulaire 2026/C/74: is een goed volgens het huwelijksvermogensrecht gemeenschappelijk, dan geeft elk van beide echtgenoten de helft van de meerwaarde aan (artikel 127, 4°, WIB 92); is het een eigen goed, dan geeft alleen die echtgenoot ze aan (artikel 127, 3°, WIB 92). Dezelfde logica draagt de andere rubrieken van de aangifte.

Let op: de tenaamstelling van de rekening beslist niet. Wie onder het wettelijk stelsel getrouwd is en belegt met gelden uit beroepsinkomsten, belegt met gemeenschappelijk vermogen, ook als de rekening op één naam staat. Het huwelijkscontract en de herkomst van de gelden zijn het bewijs, en dat bewijs draagt u zelf.

De vrijstelling telt per persoon

De vrijstelling van de meerwaardebelasting, 10.000 euro netto per jaar, geldt per belastingplichtige. Wie de helft van een gemeenschappelijke meerwaarde aangeeft, past er de eigen vrijstelling op toe. Een koppel dat over gemeenschappelijk vermogen aangeeft, draagt zo tot 20.000 euro vrijstelling op dezelfde portefeuille. Bij eigen vermogen blijft het bij de vrijstelling van de partner die aangeeft.

Zelfde winst, twee uitkomsten

Netto gerealiseerde meerwaarde in het jaar
€ 14.000,00
Alleenstaande: belastbaar boven 10.000 euro
€ 4.000,00
Alleenstaande: meerwaardebelasting (10 %)
€ 400,00
Koppel, gemeenschappelijk: elk geeft € 7.000,00 aan
onder ieders vrijstelling
Koppel, gemeenschappelijk: meerwaardebelasting
€ 0,00

Dezelfde verkoop, hetzelfde jaar: de verdeling over twee belastingplichtigen bepaalt of er iets verschuldigd is.

Ook de dividendvrijstelling van 833 euro geldt per persoon, en alleen voor dividenden uit rechtstreeks aangehouden aandelen; dividenden uit fondsen en ETF's tellen er niet voor mee.

Wettelijk en feitelijk samenwonen zijn niet hetzelfde

Wettelijk samenwonenden worden voor de aangifte als echtgenoten behandeld, maar zonder contract bestaat er tussen hen geen gemeenschappelijk vermogen. Een gezamenlijke rekening is dan een onverdeeldheid: elk geeft het eigen aandeel aan, doorgaans de helft. Feitelijk samenwonenden dienen elk een eigen aangifte in en geven elk de eigen tegoeden aan; kolom 2444 bestaat daar niet.

Zo verdeelt u het praktisch

  1. Bepaal per rekening het statuut Gemeenschappelijk, eigen, of in onverdeeldheid. Uw huwelijkscontract of samenlevingscontract en de herkomst van de gelden zijn het bewijs.
  2. Verdeel elke rubriek volgens die sleutel Gemeenschappelijk: de helft in code 1444, de helft in code 2444. Eigen vermogen: alles in de kolom van die partner. Doe dat consequent voor dividenden, interesten en meerwaarden.
  3. Pas de vrijstellingen per persoon toe Elk op het eigen aandeel: 10.000 euro voor meerwaarden, 833 euro voor dividenden uit rechtstreekse aandelen.
  4. Leg de keuze vast Noteer welk statuut u toepaste en waarom. De bewijslast van de verdeling ligt bij u, niet bij de fiscus.

Verliezen en winsten verrekenen per belastingplichtige, binnen hetzelfde jaar. Bij een gemeenschappelijke portefeuille draagt elke partner de helft van beide; bij eigen vermogens verrekent het verlies van de ene partner niet met de winst van de andere.

Uitzonderingen en wat niet vaststaat

Wat u concreet moet doen

  1. Bepaal per rekening of het vermogen gemeenschappelijk, eigen of in onverdeeldheid is, en bewaar het bewijs.
  2. Verdeel dividenden, interesten en meerwaarden volgens die sleutel over de codes 1444 en 2444.
  3. Pas de vrijstellingen per persoon toe op ieders eigen aandeel.
  4. Stel uw aangiftesituatie ook in uw eigen administratie of software in, zodat elke berekening dezelfde verdeling volgt.

Bronnen

Veelgestelde vragen

De rekening staat alleen op mijn naam, maar wij zijn getrouwd onder het wettelijk stelsel. Wie geeft aan?

De tenaamstelling beslist niet: is het vermogen volgens uw huwelijksstelsel gemeenschappelijk, dan geeft elk van u de helft aan, ook al staat de rekening op één naam. Alleen bij eigen vermogen, bijvoorbeeld uit een erfenis of van voor het huwelijk, geeft één partner alles aan.

Wordt de vrijstelling van 10.000 euro verdubbeld voor koppels?

De vrijstelling geldt per belastingplichtige, niet per gezin. Bij gemeenschappelijk vermogen geeft elk de helft van de meerwaarde aan en past elk de eigen 10.000 euro toe, wat op dezelfde portefeuille samen 20.000 euro maakt. Bij eigen vermogen blijft het bij één vrijstelling.

Geldt de dividendvrijstelling van 833 euro ook per persoon?

Ja. Elk van beide partners kan tot 833 euro aan dividenden uit rechtstreeks aangehouden aandelen onaangegeven laten, elk op het eigen aandeel. Dividenden uit fondsen en ETF's komen niet in aanmerking.

Wij zijn wettelijk samenwonend. Werkt het zoals bij gehuwden?

Voor de aangifte wel: u dient samen in, met dezelfde twee kolommen. Maar zonder contract bestaat er tussen wettelijk samenwonenden geen gemeenschappelijk vermogen: een gezamenlijke rekening is een onverdeeldheid en elk geeft het eigen aandeel aan, doorgaans de helft.

Kan het verlies van mijn partner mijn winst verminderen?

De meerwaardebelasting rekent per belastingplichtige: verliezen verrekenen met winsten van dezelfde persoon, binnen hetzelfde jaar. Bij een gemeenschappelijke portefeuille draagt elk automatisch de helft van winst en verlies; bij eigen vermogens kruisen de resultaten van partners elkaar niet.

Lees ook